تفاوت علت و دلیل، چیه؟

مثلا یکی سر وقت به جایی نمی رسد، بعد یکی می پرسه: «چرا دیر رسیدی؟» پرسشگر، در واقع دلیل دیر رسیدن را می پرسد، ولی فرد، علت دیر رسیدن را می گوید.

مثلا دلیل دیر رسیدن ، خواب ماندن.

ولی فرد علت را می گوید. مثلا می گوید: ترافیک بود.

اگر فرد تفاوت دلیل و علت را نداند، مثل این است که از تو سوالی پرسیدن و تو به جای پاسخ سوال، پاسخ سوالی را می دهی که اصلا پرسیده نشده. یعنی بی ربط حرف می زنی. البته، این نکته هم هست که در بعضی فرهنگ لغت ها، دلیل و علت ، به صورت مترادف ، در کنار هم به کار برده شدند! اما، آیا واقعا بین دلیل و علت، تفاوتی نیست؟! هر لغت وقتی در بافت معنایی مخصوص به خود قرار گیرد، تفاوتش با کلمات دیگر مشخص می شود.

باید اندیشید، تفاوت دلیل و علت چیست؟